Việc học tốt ngữ pháp nhưng không thể nói trôi chảy có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau.
Ngữ pháp dùng để viết thường khác với ngữ pháp dùng để nói. Việc chỉ rèn luyện cách viết câu đúng có thể không giúp con giao tiếp nói trôi chảy.: Nhiều người học có suy nghĩ phải nắm thật chắc ngữ pháp thì mới nói tốt được, nhưng thực tế việc này đôi khi lại trở thành rào cản. Học ngữ pháp qua sách vở, bài tập mà không thực hành đặt câu thành tiếng hoặc áp dụng vào tình huống thực tế sẽ dẫn đến tình trạng "học câm lặng".
Học tập trung vào ngữ pháp mà bỏ qua việc rèn luyện các kỹ năng khác như nghe, nói, thuyết trình sẽ không mang lại hiệu quả cao. Kỹ năng nói chỉ có thể cải thiện thông qua việc thực hành thường xuyên. Thiếu môi trường giao tiếp để luyện tập nói tiếng Anh cho trẻ là một trong những rào cản lớn nhất. Việc học chỉ tập trung vào ngữ pháp mà bỏ qua hoặc ít rèn luyện kỹ năng nghe (input) và nói (output) sẽ khiến con thiếu phản xạ và vốn từ vựng để sử dụng khi giao tiếp. Trẻ em thường học nói một cách tự nhiên qua tiếp xúc hàng ngày, trong khi người lớn thường phải tạo ra môi trường học tập nhân tạo. Thiếu môi trường thực hành thường xuyên khiến con khó có cơ hội sử dụng ngôn ngữ đã học vào thực tế.
Hiểu ngữ pháp nhưng không có đủ từ vựng và cụm từ để tạo thành câu nói tự nhiên và trôi chảy. Trẻ em học ngôn ngữ tự nhiên bằng cách học cả cụm từ chứ không chỉ từng từ đơn lẻ. Việc cố gắng nói cho đúng 100% ngữ pháp có thể làm chậm quá trình giao tiếp tự nhiên, vì trong giao tiếp đời thường, người bản xứ cũng thường nói mà không quá chú trọng ngữ pháp chính xác.
Người học có thể giỏi ngữ pháp nhưng không có kĩ năng phản xạ, xử lý tình huống nhanh khi giao tiếp. Nhiều người có thói quen suy nghĩ bằng tiếng Việt rồi dịch sang tiếng Anh, việc này làm mất thời gian và gây khó khăn khi giao tiếp
Có một khoảng cách lớn giữa ngữ pháp và từ vựng trong văn viết và văn nói. Ngôn ngữ nói thường dùng những cụm từ và lối diễn đạt tự nhiên hơn.
Sự lo lắng, sợ bị chê hoặc phán xét khi nói có thể khiến con bị "đơ" và không thể dùng được những gì đã học, dù cho ngữ pháp có vững đến đâu. Tâm lý lo sợ nói sai ngữ pháp, phát âm không chuẩn khiến người học ngại giao tiếp, dần dần tạo nên rào cản tâm lý.
Để khắc phục tình trạng trẻ học tốt ngữ pháp nhưng không nói được tiếng Anh bạn có thể áp dụng các phương pháp sau đây.
Tìm mọi cơ hội để giao tiếp bằng tiếng Anh. Hãy tìm bạn bè, đối tác để luyện tập, tham gia các câu lạc bộ tiếng Anh hoặc các khóa học chú trọng vào giao tiếp. Tự luyện tập tại nhà bằng cách chọn một chủ đề quen thuộc, dành ít nhất 5 phút mỗi ngày để nói về nó.
Nghe nhạc, xem phim, chương trình tivi, podcast bằng tiếng Anh sẽ giúp tai bạn quen với nhịp điệu và cách diễn đạt của người bản xứ. Nghe thật nhiều từ những nguồn tin cậy, sau đó tập bắt chước cách phát âm và sử dụng ngôn ngữ của người bản xứ.
Việc học cả cụm từ sẽ giúp bạn nói tự nhiên và trôi chảy hơn, tạo thói quen đặt câu hỏi bằng tiếng Anh để trau dồi từ vựng và cách dùng từ trong ngữ cảnh.
Nghe, nói, đọc, viết tiếng Anh càng nhiều càng tốt, chẳng hạn như dán các từ vựng và cụm từ xung quanh nhà.
Thay vì học thuộc lòng quy tắc, hãy học cách sử dụng ngữ pháp trong các bài đọc, bài nghe, các tình huống giao tiếp thực tế để hiểu cách chúng được dùng một cách tự nhiên. Hãy thoải mái mắc lỗi khi nói. Mục tiêu ban đầu là giao tiếp được, sau đó sẽ cải thiện dần dần về ngữ pháp và phát âm.
Sau khi học một cấu trúc ngữ pháp hay từ vựng mới, hãy tập đọc to câu đó lên, sau đó thay đổi ý nghĩa và nói lại, hoặc tập viết ra và đọc to lên. Tham gia các câu lạc bộ, lớp học có môi trường thực hành nói, hoặc tìm bạn bè cùng luyện tập để tạo thói quen nói.
Hãy tập chấp nhận sai sót là một phần của quá trình học. Mục tiêu chính là giao tiếp được, không phải là sự hoàn hảo tuyệt đối. Học một ngôn ngữ là cả một quá trình, hãy kiên nhẫn, luyện tập đều đặn và đừng nản chí khi gặp khó khăn.
Việc học ngữ pháp là quan trọng, nhưng nếu chỉ tập trung vào ngữ pháp mà không thực hành nghe và nói, trẻ sẽ khó tiến bộ trong giao tiếp. Để nói Tiếng Anh tự tin, hãy cho trẻ kết hợp giữa việc học ngữ pháp và rèn luyện kỹ năng phản xạ, lắng nghe và nói. Hãy thoải mái mắc lỗi, vì đó là cách tốt nhất để học và tiến bộ. Khi con vượt qua nỗi sợ sai và tự tin sử dụng tiếng Anh trong giao tiếp hàng ngày, con sẽ nhanh chóng thấy sự thay đổi tích cực trong khả năng giao tiếp của mình. Cha mẹ cũng có thể tham khảo khóa học tiếng Anh cho trẻ em tại Anh ngữ EEC để được đội ngũ giáo viên giỏi chuyên môn giàu kinh nghiệm đồng hành cùng con, giúp con chinh phục tiếng Anh thành công!
Tác giả: Cừu